• ALTIN (TL/GR)
    458,11
    % 0,20
  • AMERIKAN DOLARI
    8,1945
    % 0,28
  • € EURO
    9,7608
    % 0,35
  • £ POUND
    11,2542
    % 0,20
  • ¥ YUAN
    1,2484
    % 0,15
  • ALTIN (ONS)
    1.741,49
    % -0,13
  • BIST 100
    1.393,24
    % -1,65
  • BITCOIN/TL
    490131,414
    % -0,71

NFT Nedir? Nasıl Çalışır?

NFT Nedir? Nasıl Çalışır?

Bitcoin’in yaratılması ile güvene dayalı olmayan ve dijital nadir bulunabilirlik kavramları da hayatımıza giriş yapmıştı. Bitcoin yaratılmadan önce dünya üzerinde bulunan herhangi bir dijital ürün masrafsız şekilde ve sınırsız olacak şekilde kopyalanabiliyordu. Blockchain teknolojisinin hayatımıza giriş yapması ile programlanabilir dijital nadir bulunurluk da hayatımıza giriş yapmış oldu ve artık dijital dünyanın gerçek dünyaya yansıtılması için de kullanılabilir hale geldi.

Genellikle kripto koleksiyonlukları olarak isimlendirilen eşsiz tokenlar (NFT) bu fikrin temel amacını yansıtmaktadır ve bu fikre dayalıdır. Tüm kripto para birimlerinin birbirine eşit olarak yaratıldığı kripto paraların aksine NFT tokenlarının her biri benzersiz ve sınırlı sayıda olma özelliğine sahiptir.

NFT’ler yeni, blok zinciri destekli bir dijital ekonominin anahtar yapı taşlarından birisi olma özelliğine sahiptir. Çeşitli projeler için kullanılabilirler ve çeşitli kullanım alanlarına da sahiptirler. Ayrıca, NFT’ler ile yüksek maddi değere sahip ürünlerin kısmı mülkiyeti kısmi olarak elde edilebilir.

Günümüzde NFT çıkartmak daha kolay bir hale geldiği için popülaritesi çok ciddi oranda artmıştır ve her geçen gün farklı kategorilerde NFT’ler üretilmektedir.

NFT (Eşsiz Token) Nedir?

NFT, Non-Fungible Token kelimelerinin baş harfleri ile oluşturulmuş kısaltmaya verilen isimdir. NFT, blok zinciri üzerinde benzersiz bir varlığı temsil eden kriptografik bir token çeşididir. NFT’ler dijital varlıklar olabildiği gibi gerçek hayatta bulunan ürünlerin tokenlaştırılmış halleri de olabilir. NFT’ler eşsiz olduğu için birbirinin yerine geçmemektedir ve bu sebeple dijital dünya dahilinde mülkiyet ve orijinallik kanıtı olarak kullanılabilmektedir.

İkame edilebilirlik (fungibility), bir varlığın birbirlerinin yerine geçebileceğini ve en temelde bu varlıkların arasında hiçbir fark bulunmadığı anlamını ifade etmektedir. Örneğin, günümüzde kullanmakta olduğumuz itibari para birimleri bedellerine denk olarak birbiri ile takas edilebilir olması sebebi ile ikame edilebilirdir. 100 USD’lik bir banknot bir başka 100 USD’lik banknot yerine kullanılabilir. Takas aracı olarak kullanılan her ürün veya birimin bu özelliğe sahip olması şarttır.

İkame edilebilir olmak, para biriminde aranan bir özelliktir çünkü takas amacı ile kullanılmaktadır. Bir diğer yandan koleksiyonluk para birimleri için bu özelliğin faydalı olmadığı da bilinmektedir.

Ethereum’a benzer kripto para birimi yaratabilsek fakat her birime özel bir belirteç ekleyebilsek ne mi olur? Bu durumda her bir değer birbirinden farklı olacağı için eşsiz hale gelir ve NFT’de tam olarak budur.

NFT’ler Nasıl Çalışır?

NFT’lerin üretilmesi ve çıkarılması için farklı çerçeveler bulunmaktadır. Bunların arasında en popüler olanı ise Ethereum blok zinciri üzerinde eşsiz varlıklar üretmek ve alım-satım işlemlerini gerçekleştirmek için standart haline gelmiş ERC-721’dir. Bu standardın daha gelişmiş versiyonu ise ERC-1155 olarak bilinmektedir. Tek bir kontratın hem eşsiz tokenları dahil etmesine hem de ikame edilebilir olarak kullanabilmesine olanak sağlamaktadır. NFT’lerin çıkarılmasına yönelik standardizasyon daha yüksek seviyede karşılıklı çalışabilirliği mümkün hale getirmektedir. Bu durum kullanıcılar için oldukça faydalıdır. Karşılıklı çalışabilirlik, eşsiz varlıkların farklı uygulamalar arasında çok basit bir şekilde transfer edilebilir olmasını ifade eder.

Tüm blok zinciri tokenları gibi NFT’ler de bir cüzdan adresi üzerinde saklanabilir. Ayrıca, NFT sahibinin izni olmadan NFT’yi yaratan kişi bile o dijital ürünü kopyalayamaz ve transfer edemez.

NFT’ler OpenSea gibi satış portallarından alınabilir ve satın alınabilir. Bu gibi hizmetler alıcı ve satıcıların bir araya gelmesine aracılık eder ve burada yer alan her bir tokenin değeri eşsizdir. NFT fiyatları piyasada oluşan arz-talep dengesine göre değişiklik göstermektedir.

NFT’ler tıpkı gerçek hayatta olduğu gibi eşsiz bir ürüne oluşan talebe bağlı olarak fiyat değişimleri gerçekleştirir. Tıpkı bir sanat eseri gibi eşsiz olan NFT, alıcının ödeme yapmak istediği değere göre fiyatını belirler.

NFT’ler Ne İçin Kullanılabilir?

NFT’ler, merkeziyetsiz uygulamalar tarafından benzersiz dijital ürünler üretmek ve kripto para koleksiyonlukları çıkarmak amacı ile kullanılabilirler. Üretilen bu tokenlar yatırım ürünü veya başka bir şey olabilir.

Oyun ekonomileri yeni bir şey değildir ve birçok online oyun kendi ekonomisine sahiptir. Oyun içerisindeki varlıkları kişiselleştirmek için tokenlaştırmak ve blok zinciri ağı kullanmak oyun ekonomisinin bir adım önde olmasına destek olmaktadır. Bir diğer yandan oyun içerisinde NFT kullanımı birçok oyunda meydana gelen enflasyon sorunu için çözüm olmaktadır.

İnternet dünyası her geçen gün daha da gelişirken NFT’lerin bir diğer kullanım amacı ise gerçek dünya varlıklarını tokenlaştırmaktır. Bu şekilde üretilen NFT’ler gerçek dünya varlıklarının blok zinciri üzerinde token olarak muhafaza edilebilen ve alım-satım amaçlı kullanılabilen ufak bir kısmını temsil etmektedir. Bu şekilde, düşük likidite oranı bulunan ürünlerin daha kolay likidite olması sağlanmaktadır.

NFT’lerin özelliklerinden faydalanmanın mümkün olduğu bir diğer alan ise dijital kimliklerdir. Kimlik bilgisi gibi özel bilgileri blok zinciri üzerinde çok gizli ve güvenli şekilde saklamak mümkündür ve bu da veri bütünlüğünün artmasına yardımcı olmaktadır. Bir diğer yandan bu varlıkların kolaylıkla ve güven sorunu olmaksızın transfer edilebilir olması da küresel ekonomide yer alan birçok sorunun önüne engel olabilmektedir.

CryptoKitties ve Ethereum’un Hikayesi

Günümüze kadar çok ciddi ilgi gören ve hemen hemen herkes tarafından bilinen NFT projelerinden birisi ile CrptoKitties projesidir. Bireylerin sanal kediler üretmesine, değiş tokuş yapmasına ve üretmesine imkân tanıyan bu oyun Ethereum ağında yaratılmıştır.

Her CryptoKitty cins, renk ve yaş bakımından farklı özelliklerin kombine edilmesi ile oluşmaktadır. Bu sebepledir ki her birim eşsiz olma özelliğine sahiptir ve birbirinin yerine geçmemektedir. Ayrıca, her CryptoKitty bölünemez olma özelliğine de sahiptir ve bu sebeple parçalara ayırılamaz.

Bu oyun, Ethereum blok zinciri üzerinde çok ciddi bir ağ yoğunluğu yaşatmıştır ve ağın tıkanmasına sebep olmuştur. Bu sebeple de oyun kötü bir ün sahibi olmuştur. Şubat 2020 tarihi itibari ile Ethereum blok zinciri üzerinde günlük işlem sayısı olarak rekor kıran oyun en popüler dönemini de bu süreç içerisinde geçirmiştir. Oyun, Ethereum ağında çok ciddi bir etki sahibi olduğu bir gerçektir fakat İlk Coin Arzı çılgınlığının da buna katkısı olduğu bilinmektedir.

Her ne kadar çok fazla tartışmalara sebep olmuş olsa da ve kesin olarak kanıtlanmış bir şey olmasa da CryptoKitties, bir para birimi olmayan fakat eğlence amaçlı kullanılabilen bir blok zinciri kullanım alanının ilk örneklerinden birisidir. Dijital kediler milyonlarca doların transfer edilmesini sağlamış ve nadir birimlerin çok ciddi değerlere satılmasına sebep olmuştur.

Dijital koleksiyoncular, blok zinciri teknolojisini standart kullanım alanı haricinde tamamen yeni ve farklı bir alana yöneltmektedir. NFT’ler gerçek dünya ürünlerini temsil etmeleri ile birlikte blok zinciri ekosisteminin değil daha geniş kapsamda ekonominin önemli bir parçası olma özelliğine sahiptir.

NFT’lerin kullanım alanı oldukça geniştir ve birçok geliştiricinin yeni inovasyonlar yaratmasına yardımcı olmaktadır.